الشيخ لطف الله الصافي الگلپايگاني

69

سير حوزه هاى علمى شيعه (فارسى)

پرسش ششم تعداد حوزه‌هاى علمى در حال حاضر و مقدار مدرسين و طلاب علوم دينى را بيان فرماييد . پاسخ : احصائيهء دقيق حوزه‌هاى علمى در اختيار اينجانب نيست ، اما اجمالًا در بسيارى از شهرها و روستاهاى شيعه ، از جمله شهرهاى ذيل حوزه‌هاى علمى بزرگ و كوچك برقرار است « 1 » : ايران : قم ، مشهد مقدس ، اصفهان ، تهران ، تبريز ، شيراز ، كرمان ، يزد ، اروميه ، همدان ، كرمانشاه ، قزوين ، زنجان ، اراك ، جهرم ، خوى ، مراغه ، ميانه ، نيشابور ، آمل ، بابل ، سارى ، چالوس ، گرگان ، لاهيجان ، رشت ، آستانه ، ايلام ، ملاير ، گلپايگان ، تويسركان ، بروجرد ، خرم آباد ، اهواز ، دزفول ، خوانسار ، سبزوار ، سمنان ، شاهرود ، دامغان ، قوچان ، بجنورد ، تربت جام ، نائين ، اردكان ، نجف آباد ، خمينى شهر ، شهرضا ، كوهستان ، رودسر ، لنگرود ، اسفراين ، درود ، نهاوند ، زهان ، شميران ، شهر رى ، كاشان ، فاروج ، قائن ، بهبهان ، آبادان ، خرمشهر ، شيروان ، قروه ، درّه جزين ، هيدج ، مرند ، گنبد قابوس ، فريمان ، خلخال ، بيرجند ، گلوگاه بندپى ، اشتهارد ، داراب كلا ، سنقر ، و نقاط ديگر كه فعلًا در نظرم نيست . عراق : نجف اشرف ، كربلا ، كاظمين ، سامره و بغداد . سوريه و لبنان : بيروت ، بعلبك و دمشق . عربستان : قطيف و احساء . بحرين : منامه .

--> ( 1 ) . نك : تاريخچه حوزه‌ها ومرجعيت شيعه ؛ آفاق اسلام ؛ حوزه‌هاى علميه شيعه در گسترهء جهان ، سيد على رضا سيد كبارى ، پژوهشكده باقر العلوم عليه السلام .